İçeriğe geç
BölgeSahra Altı Afrika

YüksekIII Kinetik Çatışmalar ve Savunma24 Eylül 2026, Perşembe

Etiyopya'da çatışma Afar ve Amhara'ya yayıldı: TPLF 'tam savaş' dedi, ordu Kuzey Wollo'da 272 TPLF savaşçısını öldürdüğünü açıkladı

Tigray güçlerinin 23 Eylül'de başlattığı saldırı 24 Eylül'de Afar ve Amhara bölgelerine yayıldı. TPLF Başkan Yardımcısı durumu 'tam savaş' olarak tanımladı; federal ordu Kuzey Wollo'da 272 TPLF savaşçısını öldürüp 260'ını yaraladığını açıkladı, rakam bağımsız olarak doğrulanamadı.

AFAR konumu

Al Jazeera'nın 24 Eylül tarihli haberine göre çatışmalar Tigray'dan komşu Afar ve Amhara bölgelerine yayıldı ve Afar'da bir ilçe merkezi olan Abala'nın ele geçirildiği bildirildi. Kulu Media'nın AFP'ye dayanan 24 Eylül tarihli haberine göre TPLF Başkan Yardımcısı Amanuel Assefa 24 Eylül'de 'tam savaş' durumunda olduklarını söyledi; çatışmaların Afar'da Yallo, Abala ve Erebti, Amhara'da Kuzey Wollo bölgesinde sürdüğü bildirildi. Oman Observer'a göre Etiyopya ordusu Kuzey Wollo'da 272 TPLF savaşçısını öldürdüğünü açıkladı; Kulu Media ayrıca 260 yaralı rakamını aktarıyor, iki rakam da bağımsız olarak doğrulanamadı. Oman Observer'a göre Lalibela havalimanı da kapatıldı; Rio Times'a göre Tigray güçleri 23 Eylül'de Mekele, Aksum ve Şire havalimanlarını almış, Ethiopian Airlines bu 3 havalimanına seferleri durdurmuştu.

The Philadelphia Inquirer'ın yayımladığı 24 Eylül tarihli AP haberine göre Afrika Birliği ve IGAD gerilimin düşürülmesi çağrısı yaptı; ABD'nin Addis Ababa büyükelçisi TPLF'nin 'geniş çaplı saldırısından' duyduğu hayal kırıklığını açıkladı. TPLF ile 6 grup 20 Eylül'de Abiy hükümetini devirmeyi hedefleyen 7 üyeli bir ittifak kurmuştu. 2020–2022 savaşının ölü sayısında kaynaklar çelişiyor: AP araştırmacılara dayanarak 500.000 sivil, Oman Observer Afrika Birliği tahminine dayanarak 600.000'in üzerinde ölü rakamı veriyor. Al Jazeera'ya göre BM verisiyle Tigray'da önceki savaştan kalan yaklaşık 750.000 kişi hâlâ yerinden edilmiş durumda.

Talay değerlendirmesi

Sonuç

Çatışmanın 24 saat içinde Afar ve Amhara'ya yayılması, Tigray güçlerinin 2020–2022 savaşındaki gibi ikmal hatlarını hedeflediğini düşündürüyor. 7 gruplu ittifak cepheyi çoğaltırken, ordunun 272 ölü açıklaması tarafların bilgi savaşına da girdiğini gösteriyor. En olası yol, haftalarca süren çok cepheli bir yıpratma savaşı ve Afrika Birliği–IGAD arabuluculuğunun kısa vadede sonuç vermemesi.

Olası etkiler

  • Etiyopya ekonomisiOlumsuzKısa vade

    Afar'daki çatışmalar Etiyopya'nın dış ticaretinin geçtiği Cibuti koridoruna yakın; yakıt ve ithalat akışında kesinti riski enflasyonu ve döviz sıkıntısını artırır.

  • Afrika Boynuzu güvenliğiOlumsuzOrta vade

    Eritre ve Sudan'ın farklı taraflarla bağları nedeniyle çatışmanın bölgesel savaşa dönüşme riski var; Kızıldeniz'in batı kıyısında istikrarsızlık derinleşir.

  • İnsani durumOlumsuzKısa vade

    Önceki savaştan kalan yaklaşık 750.000 yerinden edilmiş kişiye yeni göç dalgası eklenir; havalimanlarının kapanması yardım erişimini daraltır.

İhtimaller

  1. 1
    Çok cepheli yıpratma%55

    Çatışmalar Tigray, Afar ve Amhara'da haftalarca sürer, cephe hatları sık el değiştirir.

    İzlenecek: Kuzey Wollo ve Afar'daki kasabaların kontrolüne dair haberler

  2. 2
    Koridora ve başkente yönelme%25

    Tigray güçleri Cibuti yolu ya da demiryolunu keser, Addis Ababa'ya ikmal aksar.

    İzlenecek: Addis Ababa–Cibuti karayolu ya da demiryolunda seferlerin durması

  3. 3
    Arabuluculukla ateşkes%20

    Afrika Birliği ve IGAD girişimi kısa sürede ateşkes sağlar.

    İzlenecek: Tarafların Afrika Birliği gözetiminde görüşmeye oturduğunun açıklanması

Olasılıklar kaynaklara dayanan kalibre yargıdır, ölçüm değildir; yeni bilgiyle güncellenir. Yatırım tavsiyesi değildir.

Piyasa tepkisi

Etkilenen göstergeler

  • Ordunun açıkladığı ölü▼ 272 (doğrulanmadı)
  • Kapanan/ele geçen havalimanı▼ 4
  • Yerinden edilmiş▼ ~750.000

Kaynaklar

  1. Al Jazeera — Tigray çatışmaları tırmanırken savaş Etiyopya geneline yayılıyor
  2. Oman Observer — Tigray isyancılarının saldırısıyla Etiyopya yeniden savaşla karşı karşıya
  3. Kulu Media — TPLF, çatışmalar Afar ve Amhara'ya yayılırken 'tam savaş' dedi
  4. The Philadelphia Inquirer (AP) — Kuzey Etiyopya'daki yeni çatışmalar 2022 barışını fiilen bozdu
  5. Rio Times — Etiyopya'da Tigray saldırısı: havalimanları ele geçirildi, uçuşlar durdu