OrtaI Jeo-Ekonomi ve Darboğazlar9 Eylül 2026, Çarşamba

Vietnam lideri To Lam, Moskova'da enerji ve nükleer işbirliğini öne çıkardıktan sonra ABD tarifeleri gölgesinde New York'ta 29 anlaşma hazırlığına yöneldi

To Lam Eylül'de Rusya, Fransa, ABD ve Kanada'yı kapsayan bir tur yapıyor. Moskova'da iki ülke 2030 için 15 milyar dolarlık ticaret hedefini yineledi. Washington'daki programda ise Petrovietnam ile Chevron, Murphy Oil ve ExxonMobil arasında anlaşmalar bekleniyor.

Free Malaysia Today ve IBTimes'a göre Vietnam Devlet Başkanı ve Komünist Parti Genel Sekreteri To Lam 7 Eylül'de Rusya'ya gitti, 9–10 Eylül'de Paris'teki Uluslararası Uzay Zirvesi'ne katıldı. 22 Eylül'de BM Genel Kurulu'nda konuşacak, 24 Eylül'den itibaren de Kanada'yı ziyaret edecek. Kremlin'in 9 Eylül tarihli ortak açıklama metnine (devlet kaynağı) göre iki ülke 2030'a kadar 15 milyar dolarlık ticaret hedefini yineledi. Açıklamada ticaretin 2026'nın ilk yarısında %13,8 büyüdüğü ve Mart'ta imzalanan Rus tasarımı nükleer santral anlaşması da vurgulandı.

The Standard'ın Reuters kaynaklı haberine göre 23 Eylül'de New York'taki iş konferansında 29 anlaşmanın açıklanması planlanıyor. Bunlar arasında Petrovietnam'ın Chevron ve Murphy Oil ile, Vietnam Rafineri ve Petrokimya Şirketi'nin de ExxonMobil ile anlaşmaları var. IBTimes'a göre Vietnam mallarına karşılıklı ticaret düzenlemesi kapsamında %20 tarife uygulanıyor, Temmuz'daki Section 301 adımıyla da buna %12,5 ek tarife eklendi. Hanoi, Moskova'dan silah ve enerji, Washington'dan pazar erişimi alarak ABD'ye yaptığı yaklaşık 153 milyar dolarlık ihracatı korumaya çalışıyor.

Talay değerlendirmesi

Sonuç

To Lam'ın turu, Hanoi'nin Moskova'dan silah, enerji ve nükleer işbirliği, Washington'dan ise pazar erişimi almaya çalışan çok yönlü denge siyasetinin tipik bir örneği. New York'ta ABD enerji şirketleriyle planlanan anlaşmalar, yaklaşık 153 milyar dolarlık ABD ihracatını korumak için bir jest niteliğinde. En olası yol, 29 anlaşmanın imzalanması ancak %20'lik tarife ile %12,5'lik Section 301 ek tarifesinin yakın vadede büyük ölçüde sürmesi.

Olası etkiler

Vietnam ihracatı ve ABD tarifeleriOlumsuzOrta vade
%20'lik tarifeye eklenen %12,5'lik ek tarife, ABD pazarına bağımlı Vietnam ihracatçılarının rekabet gücünü zayıflatıyor. Anlaşmaların tarife indirimi sağlayamaması durumunda üretimin bir kısmının başka ülkelere kayma riski artıyor.
ABD–Vietnam enerji işbirliğiOlumluOrta vade
Petrovietnam'ın Chevron ve Murphy Oil, Vietnam rafineri şirketinin ise ExxonMobil ile anlaşmaları, Hanoi'nin ticaret fazlasını dengelemek için ABD enerjisine yöneldiğini gösteriyor. Bu, iki ülke arasında tarife pazarlığında somut bir koz yaratıyor.
Türkiye'nin ABD pazarındaki rekabetiBelirsizOrta vade
Vietnam mallarına uygulanan yüksek tarife, tekstil, hazır giyim ve mobilya gibi sektörlerde ABD pazarında Vietnam ile rekabet eden Türk ihracatçıları için göreli bir fırsat yaratabilir. Etkinin büyüklüğü, Türkiye'ye uygulanan tarifelerle arasındaki farka bağlı.

İhtimaller

1
Anlaşmalar imzalanır, tarife yükü sürer%65
23 Eylül'de 29 anlaşma açıklanır; ancak Washington tarifelerde yakın vadede önemli bir indirim yapmaz ve müzakereler sürer.
İzlenecek: 23 Eylül New York iş konferansında imzalanan anlaşmaların içeriği ve ABD'nin tarifelere ilişkin açıklamaları.
2
Anlaşmalar ve kısmi tarife indirimi%25
Enerji alımları ve yatırım taahhütleri karşılığında ABD, Section 301 ek tarifesini kaldırır veya azaltır.
İzlenecek: ABD Ticaret Temsilciliği'nin Vietnam'a yönelik Section 301 tarifesinde değişiklik duyurusu.
3
Rusya bağı gerginlik yaratır%10
Rusya ile nükleer ve silah işbirliği Washington'da tepki çeker; anlaşmaların bir kısmı ertelenir veya yeni kısıtlamalar gündeme gelir.
İzlenecek: ABD'den Vietnam'ın Rusya ile nükleer santral anlaşmasına yönelik eleştiri veya anlaşmaların ertelenmesi.

Olasılıklar kaynaklara dayanan kalibre yargıdır, ölçüm değildir; yeni bilgiyle güncellenir. Yatırım tavsiyesi değildir.

Sonuç

Olası etkiler

İhtimaller

Kaynaklar