OrtaIV Makro Politika ve Borç Piyasaları10 Eylül 2026, Perşembe · 17:16 TSİ
TCMB brüt rezervleri 4 milyar dolar azaldı, düşüşün büyük kısmı altın fiyatından geldi
4 Eylül haftasında brüt rezerv 184,2 milyar dolara indi; yabancılar hissede net satıcı, DİBS'te alıcı oldu.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın brüt rezervleri 4 Eylül haftasında 3,95 milyar dolar azalarak 184,25 milyar dolara geriledi. Altın rezervleri 3,25 milyar dolar düşüşle 113,84 milyar dolara, döviz rezervleri 70,41 milyar dolara indi; buna göre altının brüt rezervdeki payı yaklaşık yüzde 61,8. Gedik Yatırım'ın hesabına göre altın fiyatındaki düşüş brüt rezervi 3,5, net rezervi 2,1 milyar dolar aşağı çekti.
Swap hariç net rezerv için kaynaklar farklı değer veriyor: Dünya gazetesi 53,4 milyar dolar, Gedik Yatırım'a dayanan Hibya haberi 53,6 milyar dolar aktarıyor. Aynı hafta yurt dışı yerleşikler hisse senedinde 647,6 milyon dolar net satış, devlet iç borçlanma senetlerinde 156,7 milyon dolar net alım yaptı. Tablo, rezervlerin döviz satışından çok altın fiyatına duyarlı olduğunu gösteriyor.
Talay değerlendirmesi
Sonuç
4 milyar dolarlık düşüşün yaklaşık 3,5 milyar doları altın fiyatındaki gerilemeden geldi; tablo döviz satışıyla bir rezerv erimesine değil, değerleme etkisine işaret ediyor. Altının brüt rezervdeki payının %61,8 olması, rezerv büyüklüğünü döviz müdahalesinden çok küresel altın fiyatına duyarlı hale getiriyor. En olası yol, rezervlerin altın fiyatına bağlı dalgalanması; asıl izlenmesi gereken, değerleme etkisinden arındırılmış net rezervin yönü ve yabancıların hisse çıkışının sürüp sürmeyeceği.
Olası etkiler
- Rezerv göstergelerinin oynaklığıBelirsizKısa vade
Altın ağırlıklı rezerv yapısı, haftalık brüt ve net rezerv verilerinde altın fiyatı kaynaklı sert dalgalanmalar yaratıyor. Bu durum başlık rakamlarının döviz müdahalesi sinyali olarak yanlış okunma riskini artırıyor.
- Dış finansman algısıBelirsizOrta vade
Swap hariç net rezervin 53,4–53,6 milyar dolar civarında korunması, dış şoklara karşı tampon kapasitenin yerinde olduğunu gösteriyor. Ancak altın fiyatına duyarlılık, küresel altın piyasasındaki bir düzeltmenin risk primi algısını olumsuz etkileyebileceği anlamına geliyor.
- Yabancı portföy akımlarıOlumsuzKısa vade
Yabancıların hissede 647,6 milyon dolar net satış, DİBS'te 156,7 milyon dolar net alım yapması, risk iştahının faiz getirisi yüksek sabit getirili varlıklara kaydığını gösteriyor. Hisse tarafındaki çıkış kısa vadede piyasa derinliği için olumsuz.
İhtimaller
- 1Altına bağlı dalgalanma sürer%65
Rezervler haftalık bazda altın fiyatıyla birlikte dalgalanır; değerleme etkisi dışında belirgin bir döviz satışı görülmez.
İzlenecek: Haftalık rezerv verilerinde altın fiyatı etkisinden arındırılmış net rezervin yatay seyri.
- 2Döviz satışıyla gerçek erime%25
Enerji faturası veya portföy çıkışları nedeniyle TCMB döviz satmak zorunda kalır ve net rezervler altın fiyatından bağımsız olarak düşer.
İzlenecek: Altın fiyatı yatayken net rezervde art arda düşüşler ve yabancıların DİBS'ten de çıkması.
- 3Güçlü rezerv birikimi%10
Portföy girişleri ve altın fiyatındaki toparlanma rezervleri hızla yukarı taşır.
İzlenecek: Yabancıların hem hisse hem DİBS'te net alıcı olması ve brüt rezervin önceki seviyelerin üzerine çıkması.
Olasılıklar kaynaklara dayanan kalibre yargıdır, ölçüm değildir; yeni bilgiyle güncellenir. Yatırım tavsiyesi değildir.