TR · Hükümet · TCMB · Türkiye ve Çevresi

Türkiye

Dar manevra alanı · güncelleme 18 Eylül 2026

Ne yaptı

Hazine ve Maliye Bakanlığı 16 Eylül'de ağustos bütçesini açıkladı: aylık 12,9 milyar lira fazla, ocak-ağustos açığı 1 trilyon 308,1 milyar lira. 17 Eylül gece yarısı yürürlüğe giren zamla motorinin litre fiyatı ilk kez 100 lirayı aştı; Cumhuriyet artışın nedenleri arasında peş peşe gelen ÖTV zamlarını sıraladı. KVKK aynı hafta 12 şirkette 10.218.802 kişiyi etkileyen veri ihlalini kamuoyuna duyurdu.

Neden

Fed'in 16 Eylül'de faizi %3,75-4,00'e çıkarması sonrası BIST 100 aynı gün %5,54 kayıpla 13.122,58 puana geriledi ve 17 hisse taban yaptı; bankacılık endeksi %6,38 düştü. Dolar/TL 17 Eylül'de 48,6723 liraya çıkarak yıl başındaki 43,0312 liraya göre yaklaşık %13,12 değer kazandı. Ağustos'ta yıllık enflasyon %31,51 iken kur, ithal akaryakıt maliyetini doğrudan büyütüyor.

Ne yapmak zorunda

Rusya'nın dizel ihracat yasağını tüm üreticiler için 31 Ekim'e uzatmasıyla kaybettiği kargo tahsisini kapatmak zorunda: OilPrice'a göre Türkiye önceki tahsisinin en az %50'sini kaybetti ve fark alternatif kaynaklardan daha yüksek navlun ve primle karşılanacak. Aynı anda sekiz ayda %39,4 artan faiz ödemeleriyle 1 trilyon 308,1 milyar liralık açığı çevirmesi ve enerji şokunun enflasyon beklentilerine sızmasını önlemesi gerekiyor.

Sırada ne var

31 Ekim'de Rusya'nın dizel ihracat yasağının süresi doluyor; 16 Ekim'de S&P kredi notu gözden geçirmesi, 22 Ekim ve 10 Aralık'ta PPK toplantıları var. 31 Aralık 2026'da Rusya gaz kontratları sona eriyor. KVKK'nın 2026/2039 sayılı kararı kapsamındaki incelemeler sürüyor.

Tercih

Kur ve pompa fiyatı istikrar bulurken dezenflasyon patikasına ve kademeli faiz indirimine dönmek.

Gözlenen davranış

Enerji şokunun faturasını ÖTV zamlarıyla pompaya yansıtan, bütçe gelirini koruyup fiyat baskısını hane halkına aktaran duruş.

Kaynaklar

İlgili olaylar

22.09OrtaI Jeo-EkonomiOrta Doğu ve Kuzey AfrikaErdoğan BM Genel Kurulu'na 16. kez hitap etti: 190'dan fazla ülkenin iradesi 5 ülkeye bağlı olamaz 22.09DüşükIV Makro ve BorçTürkiye ve ÇevresiTüketici güven endeksi Eylül'de 91,9'a çıkarak Temmuz 2018'den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı 21.09OrtaIV Makro ve BorçTürkiye ve ÇevresiDolar 48,82 TL ile tarihi zirveye çıktı, BIST 100 gün ortasında %1,92 düşüşle 13.028,71 puana geriledi 21.09YüksekIII Çatışma ve SavunmaOrta Doğu ve Kuzey AfrikaHürmüz'de 72.825 dwt'lik LR Stephanie tankeri vuruldu, iki denizci yaralandı; hafta sonu geçiş 17 gemiye düştü 21.09OrtaI Jeo-EkonomiTürkiye ve ÇevresiYurt dışı üretici fiyatları Ağustos'ta yıllık %32,60 arttı, enerjide artış %106,24'e ulaştı 17.09YüksekI Jeo-EkonomiTürkiye ve ÇevresiMotorinin litre fiyatı Türkiye'de ilk kez 100 TL'yi aştı: üst üste üçüncü zam 16.09YüksekIV Makro ve BorçTürkiye ve ÇevresiBIST 100 %5,54 düşüşle 13.122,58 puana geriledi, 17 hisse taban fiyattan kapandı 16.09OrtaIV Makro ve BorçTürkiye ve ÇevresiMerkezi yönetim bütçesi ağustosta 12,9 milyar TL fazla verdi, 8 aylık açık 1,3 trilyon TL'yi aştı 16.09OrtaI Jeo-EkonomiAmerikaContinental Resources, PDVSA ile Orinoco Kuşağı'ndaki 30 milyar varillik Ayacucho 2 bloğu için mutabakat imzaladı 16.09OrtaII Siber ve AltyapıTürkiye ve ÇevresiKVKK 12 şirkette veri ihlali duyurdu: 10.218.802 kişinin kişisel verisi etkilendi

Raporlar

IJeo-Ekonomi·Analiz·Sahra Altı Afrika

Afrika'da yakıt sorunu artık fiyat değil son kilometre: vana, yol ve pompa ayrı ayrı kesiliyor

Afrika Masası · 22 Eylül 2026 · 9 dk

IVMakro ve Borç·Derin analiz·Amerika

Latin Amerika yeniden finanse edilmeden önce yeniden fiyatlandı: 21 Eylül'de risk primleri birlikte açıldı

Makro ve Borç Piyasaları Masası · 22 Eylül 2026 · 14 dk

IJeo-Ekonomi·Analiz·Avrasya

Rusya'da rafinaj kaybı savaş verisi olmaktan çıktı, para politikası kalemi oldu: kapasitenin %45'i dışarıda

Avrasya Masası · 22 Eylül 2026 · 9 dk

IVMakro ve Borç·Analiz·Türkiye ve Çevresi

Türkiye'de yükselen güven endeksinin içi: harcama öne çekiliyor, enerji şoku üreticide birikiyor

Türkiye ve Çevresi Masası · 22 Eylül 2026 · 10 dk