İçeriğe geç
BölgeTürkiye ve Çevresi

YüksekI Jeo-Ekonomi ve Darboğazlar12 Kasım 2026, Perşembe

İstanbul Boğazı'ndan Karadeniz'e giren gemi sayısı ekimde yüzde 41 düştü

Global Fishing Watch verisine göre ekimde İstanbul Boğazı'ndan Karadeniz'e giren gemi sayısı bir yıl öncesine göre %41, iki yönlü geçişler %38 azaldı. Deniz güvenliği şirketi Ambrey 2026'da havzada 300'ü aşkın saldırı saydı.

İSTANBUL BOĞAZI konumu

Veriler 12 Kasım'da Wall Street Journal kaynaklı haberlerle yayıldı. Nasha Niva ve Bombay Samachar'ın aktardığına göre Karadeniz'de bu yıl 30'dan fazla denizci öldü, 20'den fazlası kayıp. Aynı haberlere göre ABD–İran savaşının başladığı şubat sonundan bu yana Hürmüz ve geniş Orta Doğu'da yaklaşık 130 saldırı ve IMO'ya göre 25 denizci ölümü kaydedildi. Rakamların kaynakları ve sayım yöntemleri farklı; yine de ticari gemiye en çok hasarı bu yıl Karadeniz'deki insansız araçlar verdi.

Saldırılar NATO kıyısına kaydı. Habere göre ekimde 8 ticari gemi Romanya ve Bulgaristan kara sularında ya da bitişik bölgede insansız araçla vuruldu, 2 gemi Bulgaristan'ın münhasır ekonomik bölgesinde hasar gördü, 1 gemi Tuna üzerindeki İzmail limanında hedef alındı. Bu vakaların yaklaşık yarısında denizci öldü, yaralandı ya da kayboldu. Avrupa Komisyonu 9 Kasım'da Karadeniz deniz güvenliği merkezini hızlandırma planını açıkladı; Moskova saldırılarla ilgisini reddediyor.

Sigorta kısıdı okuması şu: Londra piyasası 16 Eylül'de listeli alanı genişletirken Türkiye, Romanya ve Bulgaristan kara sularını dışarıda bırakmıştı. Ekimde 10 geminin tam da bu muaf kıyı şeridinde ya da bitişiğinde vurulması, muafiyetin dayandığı varsayımı aşındırıyor. %41'lik düşüş, primin taşınabilirlik eşiğine yaklaşıldığını gösteren ilk hacim verisi; Türk Boğazları geçiş gelirleri ve Karadeniz limanlarına bağlı Türk ihracatçıları bunu navlunla öder.

Talay değerlendirmesi

Sonuç

Karadeniz'deki risk artık yalnızca Ukrayna limanlarının değil, savaş primi muafiyetine giren NATO kıyısının da sorunu. Ekimde Boğaz'dan girişin %41 düşmesi, sigorta maliyetinin hacmi kısmaya başladığı noktayı gösteriyor. En olası yol, muafiyetin daralması ve kıyı ticaretinin de ek prim ödemesi.

Olası etkiler

  • Türk BoğazlarıOlumsuzKısa vade

    Girişlerin %41, iki yönlü geçişlerin %38 azalması geçiş ve kılavuzluk gelirlerini düşürür, Boğaz'ın darboğaz kozunu hacim üzerinden zayıflatır.

  • Savaş primiOlumsuzOrta vade

    Ekimde 10 geminin Romanya ve Bulgaristan kıyısında vurulması, Londra piyasasının muaf tuttuğu kıyı şeridini yeniden fiyatlama baskısı yaratır.

  • Türkiye ihracatıOlumsuzOrta vade

    Karadeniz limanlarına yük taşıyan Türk ihracatçıları navlun ve ek ücret artışını üstlenir; hacim kaybı gemi acentesi ve liman gelirine yansır.

İhtimaller

  1. 1
    Hacim düşük kalır%55

    Saldırılar kıyı şeridinde sürer, kasım geçişleri de yıllık bazda %30'un üzerinde düşük kalır.

    İzlenecek: Global Fishing Watch kasım Boğaz giriş verisi

  2. 2
    Muafiyet daralır%30

    Londra piyasası listeli alanı Romanya ve Bulgaristan kıyısına genişletir, kıyı ticareti de ek prim öder.

    İzlenecek: Joint War Committee listeli alan güncellemesi

  3. 3
    Abu Dabi rahatlatır%15

    Karadeniz'de ateşkes ya da seyir güvencesi anlaşması çıkar, geçişler toparlanır.

    İzlenecek: Üçlü müzakerenin bir sonraki turunda deniz başlığı

Olasılıklar kaynaklara dayanan kalibre yargıdır, ölçüm değildir; yeni bilgiyle güncellenir. Yatırım tavsiyesi değildir.

Piyasa tepkisi

Etkilenen göstergeler

Kaynaklar

  1. Dünya — İstanbul Boğazı'nda gemi girişleri yüzde 41 azaldı: Karadeniz'de 300'den fazla saldırı
  2. Bombay Samachar — Black Sea Attacks: 300+ Incidents, 30 Seafarer Deaths Disrupt Trade
  3. Nasha Niva — The Black Sea Has Become the World's Deadliest Shipping Route
  4. FinansınGündemi — Karadeniz'de ticaret alarmı! Boğaz'da gemi geçişleri sert düştü
Paylaş