Akra'dan bakınca BRICS üyeliği Gana'nın dış bağımlılığını kendiliğinden azaltmaz

Özet

Akra merkezli IMANI'nin 9 Ekim 2026 tarihli yazısında Sitsofe John Mensah, Gana'nın BRICS üyeliğini araştırmasını önemli bir stratejik dönüş olarak görüyor. Yazara göre bu ilgi, Bretton Woods kurumlarının koşullarından ve doların hâkimiyetinden duyulan bıkkınlığı yansıtıyor. Yeni Kalkınma Bankası'nın iç politika şartı koşmayan finansmanı ve ikili ticarette dolara bağımlılığı azaltma imkânı cazip; ama Mensah üyeliğin tek başına ekonomik bağımlılığı çözmeyeceğini, yalnız alacaklının ve tedarikçinin adresini değiştirebileceğini savunuyor.

Mensah'ın temel kaygısı ekonominin yapısı. Gana altın, kakao ve petrol gibi ham mallar ihraç edip makine ve temel gıda ithal ediyor; BRICS'e yaklaşmak bu yapıyı değiştirmeden ticaret açığını büyütebilir. Yazar ayrıca Çin ve Hindistan'dan gelen ucuz malların Gana'da hafif montajla yerli ürün diye etiketlenip 1 milyarı aşan kıtasal pazara gümrüksüz sokulması riskine dikkat çekiyor. Bu, Afrika sanayisine zarar verir ve AfCFTA sekreterliğine ev sahipliği yapan Gana'yı Nijerya ile karşı karşıya getirebilir.

Güvenlik cephesinde yazar, ECOWAS'tan ayrılıp Moskova ile ortaklık kuran 3 Sahel ülkesine dikkat çekiyor; BRICS ile yakınlaşmanın Batılı ortaklarla güvenlik ve ticaret tercihlerini zorlayabileceğini yazıyor. Önerileri 7 maddede toplanıyor. İlk üçü ham madde yerine sanayileşme, menşe kurallarının sıkı uygulanması ve yasa dışı madenciliğe karşı çevre yasalarının işletilmesi. Diğerleri Nkrumah'ın aktif bağlantısızlık çizgisine dönüş, dolardan yuana geçmemek için Afrika ödeme sistemleri, güçlü bir kamu bürokrasisi ve BRICS sermayesinin bölgesel demiryolu ve lojistiğe yönlendirilmesi.