İçeriğe geç
Beyaz Saray'ın kuzey cephesi ve önündeki çeşme

IV Makro Politika ve Borç PiyasalarıAmerika

Rabat'taki enstitüye göre Lula'nın dördüncü dönem sınavı maliye

Beyaz Saray, kuzey cephe, Washington (Temmuz 2007)Fotoğraf: Nishkid64 / Wikimedia Commons · Kamu malı · Kaynak
Kurum
Policy Center for the New South (Rabat)
Yazar
Otaviano Canuto
Ülke · dil
Fas · İngilizce
Bağ
Bağımsız düşünce kuruluşu

Özet

Policy Center for the New South'tan Otaviano Canuto 9 Kasım'da Brezilya'nın seçim sonrası piyasa sarsıntısını yazdı. 26 Ekim pazartesi dolar reale karşı %8,21 yükselip 5,40 realden kapandı ve hafta boyu o düzeyde kaldı. Ibovespa perşembeye kadar ikinci tur öncesine göre yaklaşık %18,4 düştü. Uzun vadeli faizler ve egemen risk primleri yükseldi. Canuto bunu varlık fiyatlarında aşırı tepki olarak okuyor; tetikleyici, borç oranının artmaya devam edeceği algısı.

Yazara göre Lula'nın üçüncü dönem mali çerçevesi bozulmayı durduramadı. Federal faiz dışı harcama 2021–22'de GSYH'nin %17,8'inden 2023'te %19,6'ya çıktı ve sonraki iki yıl yüksek kaldı. Brüt kamu borcunun 2022 sonundaki %72'den 2026'da %83'e yaklaşması bekleniyor. Solange Srour ve UBS'e göre borcu dengelemek için GSYH'nin yaklaşık %4'ü kadar düzeltme gerekiyor. IIF'ten iki ekonomist, faiz dışı dengenin her yıl en az 0,5 puan iyileşmesini öneriyor.

Canuto üç yol sayıyor. İnkâr sert iniş riskini büyütür; Milei tarzı ani kesinti ise büyümeyi çökertip yaygın temerrüde yol açabilir. Yazara göre tek uygulanabilir yol kademeli düzeltme. Meclis ödenekleri, yargı ayrıcalıkları ve sosyal programların endekslemesi gözden geçirilmeli. 2002'de Lula faiz dışı fazla hedefini %3,75'ten %4,25'e yükseltmiş, risk primi düşmüş ve Brezilya yatırım yapılabilir notu almıştı.

Kör nokta

Yazı düzeltmenin hızını tartışıyor ama yüksek küresel faizin Brezilya'nın borç maliyetine ne kadar eklediğini rakamla vermiyor. Merkez bankasının politika faizine hiç değinmiyor. Kongredeki güç dağılımının hangi harcama kalemini kesmeye izin verdiği de belirsiz kalıyor; öneriler siyasi uygulanabilirlik testinden geçmiyor.

Talay değerlendirmesi

Sonuç

Canuto'nun okumasında Brezilya'nın sorunu seçim sonucu değil, %83'e yaklaşan borç oranının kendi kendini besleyen dinamiği. Risk primi yükseldikçe faiz, faiz yükseldikçe borç artıyor. Piyasa yeni dönemin ilk aylarında inandırıcı bir mali sinyal arayacak. En olası yol, kısmi ve kademeli bir düzeltme paketinin piyasayı yalnız kısmen sakinleştirmesi.

Olası etkiler

  • Brezilya realiOlumsuzKısa vade

    26 Ekim'deki %8,21'lik sıçramanın ardından mali sinyal gecikirse real 5,40 düzeyinde baskı altında kalır ve ithal enflasyon artar.

  • Egemen borçOlumsuzOrta vade

    Borç oranı %83'e yaklaşırken yüksek risk primi uzun vadeli faizi yukarıda tutar; borcun çevrilme maliyeti artar.

  • Gelişen piyasalarBelirsizOrta vade

    Brezilya'daki mali kaygı, borç oranı yükselen diğer gelişen ülkelerde yatırımcının maliye politikasını daha sert sorgulamasına yol açabilir; Türkiye de bu karşılaştırmanın içinde kalır.

İhtimaller

  1. 1
    Kısmi kademeli düzeltme%50

    Hükümet harcama artışını sınırlayan bir paket açıklar, risk primi geriler ama seçim öncesi düzeye inmez.

    İzlenecek: Yeni dönemin ilk bütçesinde faiz dışı denge hedefi ve Maliye Bakanlığı'nın harcama tavanı açıklaması

  2. 2
    İnkâr sürer%30

    Yönetim düzeltme gerekmediğini savunur, real ve uzun vadeli faiz baskısı derinleşir.

    İzlenecek: Dolar/realin 5,40'ın üzerinde kalıcılaşması ve uzun vadeli devlet tahvili faizinde yeni zirve

  3. 3
    Güçlü mali çapa%20

    Lula 2002'deki gibi açık bir taahhütle faiz dışı fazla hedefini yükseltir, risk primi hızla düşer.

    İzlenecek: Faiz dışı fazla hedefini GSYH'nin %2'sine doğru taşıyan resmî taahhüt

Olasılıklar kaynaklara dayanan kalibre yargıdır, ölçüm değildir; yeni bilgiyle güncellenir. Yatırım tavsiyesi değildir.

Orijinal yayın: policycenter.ma · 9 Kasım 2026

Bu sayfa kurumun görüşünü özetler ve Talay Insight'ın görüşünü yansıtmaz. Doğrudan alıntı yapılmamıştır.