Felaket tahvili
Bir sigortacının, reasürörün ya da devletin belirli bir afet riskini yatırımcıya devrettiği, afet tetiklenirse yatırımcının anaparasını kısmen ya da tamamen kaybettiği sigortaya bağlı menkul kıymet.
Nasıl işler
Felaket tahvili (İngilizcede cat bond) sigortaya bağlı menkul kıymetlerin en bilinen türüdür. Riski devreden taraf, yani sponsor, yalnızca bu iş için özel amaçlı bir şirket kurar; tahvili bu şirket ihraç eder. Toplanan para düşük riskli kıymetlerde teminat olarak tutulur. Yatırımcının kuponu teminatın getirisinden ve sponsorun ödediği sigorta priminden gelir.
Afet olmazsa yatırımcı kuponunu alır ve vade sonunda anaparasını teminattan geri alır. Afet tanımlanan eşiği aşarsa sponsor teminat üzerinde hak kazanır ve yatırımcı anaparanın çoğunu ya da tamamını kaybedebilir. FINRA'ya göre tahvillerin çoğu yaklaşık 3 yıl vadelidir, vade 1 ile 5 yıl arasında değişir; tetiklenme ihtimali olan bir olayda vade 3 aydan 2 yıla kadar uzatılabilir.
Ödemeyi neyin başlattığı tetik türüne bağlıdır. Tazminat tetiği sponsorun fiili hasarına bakar. Sektör endeksi tetiği bağımsız bir kurumun toplam sektör hasarı tahminine, modellenmiş hasar tetiği bilgisayar modeline, parametrik tetik ise rüzgâr hızı ya da yer ivmesi gibi ölçülebilir bir değere bakar. Parametrik tetik en şeffaf olanıdır ama sponsorun gerçek hasarını tam karşılamayabilir; buna baz riski denir.
Ölçümde iki tuzak var. Birincisi, risk marjı ile toplam getiri aynı şey değildir: kuponun bir kısmı teminatın faiz getirisinden gelir, faiz yüksekken marj daralsa da toplam getiri yüksek görünebilir. İkincisi, ikincil piyasa sığdır ve fiyatlar büyük ölçüde modellere dayanır; FINRA bu tahvillerin çoğunun büyük kurumlara kayıt dışı satıldığını ve kamuya açık bilginin sınırlı olduğunu yazıyor.
Bizim için neden önemli
Felaket tahvili, reasürans kapasitesinin bilanço dışından, yani sermaye piyasasından ne kadar beslendiğini gösterir. Risk marjı daralıyorsa sermaye bol ve afet riski devredilebilir demektir; marj açılıyor ya da ihraç duruyorsa kapasite kısıdı geri dönüyor demektir. Harp teminatı ayrı bir piyasada fiyatlanır; bu yüzden doğal afet riskinde yumuşayan piyasa, harp teminatındaki sertliği kendiliğinden dengelemez. 1 Ocak yenilemesini okurken iki piyasayı ayrı izleriz.