Çin'e yakın yayına göre maden ihracat yasağı artık teknoloji pazarlığının aracı

Tsinghua Üniversitesi BRICS Ekonomik Düşünce Kuruluşu'ndan Wang Youming, 2 Kasım'da China-US Focus'ta yayımlanan yazısında büyük güç rekabetinin yeni bir kaynak milliyetçiliği dalgası yarattığını savunuyor. Kaynak milliyetçiliği burada, üretici ülkenin hammaddeyi ham ihraç etmek yerine işlemeyi ve teknolojiyi kendi topraklarına çekmek için ihracatı koşula bağlaması anlamında. Yazara göre bakır ve lityum gibi kaynaklara büyük güçlerin talebi önümüzdeki 10 yılda %400–600 artacak.

Wang, Afrika'da 12 ülkenin art arda yeni maden ihracat kuralı çıkardığını yazıyor. Zimbabve tungsten ve antimon ihracatını yasakladı, lityum konsantresini de gelecek yıl durduracak. Kongo Demokratik Cumhuriyeti kobalt ihracatına bu yıl ve gelecek yıl için 96.600 tonluk tavan koydu. Gana yabancı maden kiralamalarının azami süresini 30 yıldan 20 yıla indirdi; Mali yerli ortaklık şartını %20'den %35'e çıkardı.

Yazar aynı eğilimi başka bölgelerde de görüyor. Endonezya 2020'den beri nikel cevheri ihracatını yasaklıyor ve nikel madencilik kotasını 2025'teki 379 milyon tondan bu yıl 250–270 milyon tona indirdi. Vietnam 17 kritik minerali stratejik denetime aldı; Şili, Arjantin, Peru ve Bolivya ortak bir kritik mineral ittifakında anlaştı. Wang'a göre ABD baskı ve teşvikle karşılık veriyor, Lobito Koridoru demiryolu için 500 milyon dolar planlıyor. Çin'i ise teknoloji transferi ve eğitimle ortaklık kuran taraf olarak sunuyor.